Een conflict met een klasgenoot, een vergeten huistaak of een dag waarop alles te veel lijkt: kinderen krijgen op school en daarbuiten te maken met moeilijke momenten. Veerkracht betekent niet dat je die momenten voorkomt, maar dat je leert ermee om te gaan en weer verder te gaan. Logopediste Evi Gysbrechts werkt rond persoonlijke ontwikkeling en veerkracht bij kinderen. Ze deelt praktische ideeën waarmee je leerlingen kunt helpen stilstaan bij wat ze voelen en ontdekken wat hen helpt.
Veerkracht groeit door herhaling
Veerkracht ontwikkelt zich niet door één losse oefening. Kleine, haalbare routines kunnen leerlingen wél helpen om stil te staan bij wat ze voelen, te ontdekken wat hen helpt en positieve ervaringen op te merken. Het hoeft niet veel lestijd te kosten: soms volstaan enkele minuten.
1. Bewegen of even landen
Een korte beweegpauze kan een overgang markeren: even springen, de armen strekken, kruislingse bewegingen maken, … alvorens de klas aan een uitdagende taak begint. Ook wanneer een leerling onrustig is, kun je beweging als mogelijkheid aanbieden. Zo geef je die leerling een alternatief en ruimte om daarna weer aan te sluiten.
Een andere korte oefening helpt leerlingen hun aandacht naar het hier en nu te brengen. Laat hen bijvoorbeeld vijf dingen benoemen die ze zien, vier die ze kunnen voelen, drie die ze horen, twee die ze ruiken en één die ze proeven. Zo’n oefening kun je samen inoefenen op een rustig moment, zodat leerlingen weten wat ze kunnen doen wanneer ze er behoefte aan hebben.
Niet elke oefening past bij elke leerling of elk moment. Geef leerlingen ruimte om aan te geven wat voor hen prettig werkt.
2. Erken het moeilijke moment, én kijk verder
Een leerling kan na een lastige situatie het gevoel hebben dat de hele dag mislukt is. Erken eerst dat het moment vervelend was. Daarna kun je samen kijken of er ook iets was dat wél fijn ging: een vriend die kwam spelen, een opdracht die lukte of een leuk moment op de speelplaats.
Een ‘positivo-bokaal’ kan die kleine momenten zichtbaar maken. Leerlingen schrijven of tekenen iets positiefs, een compliment of een fijne herinnering op een kaartje. Wie daar behoefte aan heeft, kan er later eentje uit nemen. Het doel is niet om vervelende gevoelens weg te duwen, maar om naast die ervaring ook andere momenten op te merken.
3. Geef leerlingen inspraak en ruimte
Vraag leerlingen af en toe welke korte activiteit hen zou helpen: even bewegen, iets tekenen, rustig ademhalen of samen een oefening kiezen. Zo kunnen ze meedenken over wat in de klas werkt. Een stil moment zonder schermen kan ook welkom zijn. Bouw dat rustig op en laat leerlingen bijvoorbeeld kiezen of ze tijdens dat stil moment liefst zitten, staan, iets tekenen, etc. Dit gevoel van mee mogen denken, van eigenaarschap, doet hen groeien in zelfstandigheid en brengt jou als leerkracht ook vaak mooie inzichten.
Begin klein, samen met je klas
Kies één routine die haalbaar voelt en probeer die regelmatig uit. Vertel leerlingen waarom je de oefening doet en doe zelf mee. Bespreek achteraf wat ze ervan vonden en pas de aanpak aan. Zo ontdek je samen wat in jouw klas helpend is.
Heb je het gemist en wil je het webinar opnieuw bekijken? Klik dan hier.
Hét inspiratie- en kennisplatform voor iedereen met passie voor het onderwijs.