Praktijk & inspiratie

Een blik op morgen: stemmen uit de praktijk (1)

Hoe kijken onderwijsprofessionals vandaag naar het onderwijs van morgen? We vroegen leerkrachten uit het basis- en secundair onderwijs en docenten uit de lerarenopleiding naar hun visie op de toekomst van onderwijs.

Welke kennis en vaardigheden hebben leerlingen nodig? Wat verdient meer aandacht in de klas? En welke rol spelen technologie en AI? In deze reeks delen onderwijsprofessionals hun blik op wat komt, maar ook op wat vandaag al leeft in scholen en opleidingen.

Vandaag aan het woord: Olivier Bastens, leerkracht economie in het GO! atheneum Lier, Campus Anton Bergmann.

1. Welke kennis en vaardigheden zullen leerlingen volgens jou absoluut nodig hebben in het onderwijs van morgen?

“Zelfredzaamheid en verantwoordelijkheid nemen zijn voor mij echte kernwoorden. Leerlingen worden door hun ouders, maar ook door de school, vaak erg nauwlettend begeleid en opgevolgd. Dat is soms nodig, maar het creëert ook een situatie waarin leerlingen minder zelfredzaam worden. De huidige generatie verwacht te vaak dat anderen hun problemen zullen oplossen, omdat dat tijdens hun schoolcarrière steeds vaker voor hen wordt gedaan.

Los van mijn maatschappelijke kritiek vind ik het persoonlijk ook erg belangrijk dat kennis van het Nederlands centraal staat. Elk vak en elke mogelijke job later rust op een goede kennis van het Nederlands. Dat is dus zeker een belangrijk onderdeel.

Daarnaast zijn financiële vaardigheden erg belangrijk. Niet alleen omdat ik zelf economie geef, maar omdat elke leerling, ongeacht de richting die hij of zij volgt of de job die hij of zij later zal uitoefenen, met geld moet leren omgaan. Hoe vroeger leerlingen dat leren, hoe beter. Fraude herkennen en vermijden, omgaan met impulsaankopen en leren budgetteren zijn daarbij enorm belangrijk.”

2. Wat verdient volgens jou meer aandacht in het onderwijs van morgen?

“Meer focus op vakkennis. Ook hier wil ik vooral Nederlands naar voren schuiven, om dezelfde reden als in mijn antwoord op de eerste vraag. Tegelijk blijft meer aandacht voor het welzijn van zowel leerlingen als leerkrachten belangrijk. De focus opnieuw meer op vakkennis leggen, kan hand in hand gaan met aandacht voor welzijn.”

3. Welke rol zullen technologie en AI volgens jou spelen in de klas van morgen?

“AI zal een enorme rol spelen in het onderwijs. Vandaag merk ik al dat die rol groter wordt. Heel wat leerlingen maken hun taken ermee of gebruiken AI om te spieken op toetsen. Maar ook steeds meer leerkrachten gebruiken AI om hun werklast te verminderen.

Persoonlijk gebruik ik AI ook, maar ik probeer telkens de afweging te maken of het echt nodig is. Ik hoop vooral dat AI in de toekomst wordt ingezet om planlast en werkdruk te verminderen, en dat leerlingen er voldoende duiding bij krijgen. AI kan een hulpmiddel zijn, maar mag geen doel op zich worden. Het hoeft niet altijd en overal ingezet te worden, maar kan wel effectief en handig zijn wanneer het op een weloverwogen manier gebeurt.

Leerlingen zien AI momenteel nog te vaak als een wondermiddel dat alles weet en alles zal oplossen, terwijl dat niet zo is. AI kan ook fouten maken. Ook al zal dat in de toekomst waarschijnlijk minder vaak gebeuren, het blijft belangrijk dat we als mens creatief blijven en zelf probleemoplossend leren denken.”